یادداشت
حوزه و روحانیّت در آیینهی خاطرات دکتر سید حسین نصر
از طباطبایی و مطهری تا آیتالله خویی و انگشتر فرح دیباسید حسین نصر(زاده ۱۹ فروردین ۱۳۱۲ش/ ۱۹۳۳م) فیلسوف، نویسنده، نظریهپرداز، رئیس پیشین دانشگاه آریامهر (صنعتی شریف)، رئیس پیشین انجمن شاهنشاهی فلسفه و حکمت ایران و استاد مطالعات اسلامی دانشگاه جورج واشنگتن در آمریکا است. نصر با تألیف آثار و سخنرانی در محافل علمی غرب در معرفی فلسفه و حکمت ایرانی-اسلامی و آیین تشیع به غرب، بسیار تأثیرگذار بوده و کتاب استادش علامه طباطبایی به نام «شیعه در...
بعضیها تهمتهای عجیبی به آیتالله روحانی زدند
روابط امام خمینی و آیتالله سید محمد روحانی از نگاه آیتالله نصرالله شاهآبادیبه یاد دارم مرحوم امام میخواستند به بازدید مرحوم آیت الله سید محمد روحانی بروند. از طرف امام به آیتالله روحانی اطلاع دادند، ایشان گرفتار بود مانند ماجرای بازدید امام از خود من، لذا خواستند ملاقات در روز دیگری باشد. بعضی به همین بهانه شایعه کردند که آقای روحانی نمیخواستند امام را راه بدهند و ایشان را رد کردند. بعد از گذشت مدتی، مرحوم آیت الله سید موسی مازندرانی -شوهر همشیره آقای روحانی- به نجف...
خاطرهای از آیتالله طالقانی از سید محمود دعایی
شرایط ملاقات تراب حقشناس با امام را من فراهم کردممن از گذشتههای خیلی دور خدمت طالقانی ارادت داشتم. طلبه جوانی بودم با سری پرشور که به دنبال الگو میگشتم و خوشبختانه در این مسیر با افرادی از جمله طالقانی آشنا شدم. برای آشنایی بیشتر با او هر از گاهی همراه گروهی از هم درسانم از قم به تهران و زندان قصر میآمدیم. ایشان به همراه جمعی از یارانشان که در یک بند زندانی بودند، به اتاق ملاقات میآمدند. وسط اتاق ملاقات دو ردیف نرده کشیده بودند. مامور زندان...
نگاهی کوتاه به زندگی آیتالله عبدالکریم خوئینی زنجانی
نگاه به زندگی آیتالله عبدالکریم خوئینی زنجانی تولد آیت اخلاص مرحوم آیت اللّه آقا شیخ عبدالکریم خوئینی زنجانی که فقیهی بزرگ و پارسائی پرهیزگار و متخلق به اخلاق الهی بو ، در حدود سال 1291قمری در شهر خوئین که در 8فرسخی زنجان میباشد، در خانوادهای روحانی به دنیا آمد و در سنین کودکی پا به مکتب گذاشت و تحصیلات ابتدایی را آنگونه که در قدیم متداول بود در مکتبخانه به پایان رساند.(1) خود آن مرحوم...
یادداشتی دربارهی حوزهی علمیهی قزوین
قزوین از سدههای اوّل و دوم هجری از شهرهای مهم کشور پهناور اسلامی، بوده است و در لسان راویان «حدیث» مکررّ از «قزوین» سخن به میان آمده است. ابنیه تاریخی و آثار بجای مانده، حاکی از قدمت اعتقادی فرهنگی این خطّه است و کتب، اسناد و منقولات، این قدمت را تا اواخر قرن سوّم مینمایانند.نتیجه این پیشینه درخشان بوده است که امروزه حضور مردم را در صحنههای مختلف، در حمایت از اسلام شاهد هستیم.این...
تأملاتی در احتیاطات حاج شیخ عبدالکریم حائری
علت برگشت ایشان به ایران شاید وضع حوزه نجف و کربلا بود. ایشان از آنچه که در حوزه نجف و کربلا میگذشت ناراضی بود. این دو مرکز مهم شیعه متأسفانه دچار اختلاف شده بود و از نظر اخلاقی، گرفتار رقابتهای شدید. ایشان نمیخواست درگیر اینگونه مسائل شود. از این رو همه چیز را رها کرد و به اراک آمد.
قم - نیمه شعبان 1341 / ماجرای سخنرانی اعتراضی صادقی تهرانی در حضور امام
در 22 دی ماه 41 به مناسبت میلاد مسعود ولی عصر (عج) جشن بسیار مفصل و با شکوهی از طرف طلاب و جمعی از مدرسین قم در مسجد اعظم قم برگزار شد.
آیتالله بروجردی به روایت دانشنامه ایرانیکا
یکی از عواملی که به آیتالله بروجردی کمک کرد تا به مقام مرجعیت برسد، خلاقیتی بود که وی در فقه به کار میبست. وی در قم حوزهای تشکیل داد که در واقع ترکیبی از بهترین خصوصیات مکاتب اصفهان و نجف بود .
توجه ویژه حاج شیخ عبدالکریم به نویسندگان متعهد و رعایت اخلاق پژوهش
حاج شیخ، هر نوشته و رساله را نمی پسندید. نوشته ای را مفید می دانست که مستند و تحقیقی باشد. استوار و متین نوشته شده باشد، گرهی را بگشاید و ادیبانه، روان و گویا باشد. او نسبت به نوشته های خود، دقت و وسواس داشت، تا از گزافه گویی و ادعاهای غیر مستند و مطالب عوامانه و غیر عقلانی به دور باشد
دیپلماتِ حوزه
سیدهادی خسروشاهی را میتوان دیپلماتِ حوزه نامید. وی پنج سال سفیرِ ایران در واتیکان بود. در اروپا مجلاتی را به زبان انگلیسی منتشر کرده بود. او همچنین سه سال نمایندگی ایران در مصر را به عهده داشت. وی با زبانهای انگلیسی، ایتالیایی، عربی و ترکی استانبولی آشنایی داشت.
شیخ عبدالکریم حائری: نمیخواهم باعث ریخته شدن خون بیگناهان باشم
شیخ مؤسس در برابر بیشتر وقایع سیاسی روز، موضع خاصی اتخاذ نکرد، زیرا احتمالا موضعگیریهای اینگونه را علاوه بر اینکه بیثمر میدانست، آن را اقدامی سطحی و روبنایی تلقی میکرد که اعتبار شخص موضعگیرنده مخصوصا از طبقه عالمان و حافظان پایگاه دین در کشور را زیر سؤال میبرد و او را از حیّز انتفاع در اقدامات بعدی ساقط میکرد. اینگونه بود که خود را وارد جریانات سیاسی روز نکرد و له یا علیه آنان موضعی نگرفت.
پیشبینی آیتالله مدرس درباره سرنوشت رضاخان
به رضاخان بگوئید من دخالت در سیاست را وظیفه خود میدانم. اینجا جای خوبی است و به من خوش میگذرد. تو را هم روزی انگلیسیها به جایی پرتاب میکنند. اگر توانستی بیا همینجا (خواف) هرچه باشد اینجا بهتر از تبعیدگاهها و زندانهای خارج از کشور است.
حمایت آیت الله موسس از بنیانگذار مدارس جدید در ایران
رشدیه در زمانی که شیخ عبدالکریم حائری مؤسس حوزه علمیه قم ریاست و مرجعیت شیعه را به عهده داشت به قم رفت و در درس او حاضر شد و نهایتاً به خاطر حمایتهای او توانست در آنجا مدرسه رشدیه را تأسیس کند که هم به آموزش کودکانی از خانوادههای فقیر میپرداخت و هم مدرسهای برای تعلیم نابینایان بود.
امام خمینی: مبارزه را ادامه میدهم، حتی اگر تکفیر شوم!
در آغاز مبارزات، شخصی آمد و به امام گفت آقا! مراجع با شما نیستند و یکی یکی دارند عقبنشینی میکنند، حتّی این صحبت هم مطرح شده که علیه شما و آنچه را که تندروی از سوی شما تعبیر میکنند، اعلامیه صادر کنند، بنابراین چنین تصور نکنید که آنها تا آخر راه با شما هستند، شاید در میانه راه شما را تنها بگذارند... امام با لحنی جدّی فرمودند: «من تا جایی که آقایان مرا تکفیر هم بکنند، ایستادهام!» این سخن امام شایع شد و به گوش آقایان دیگر هم رسید و پیشاپیش تأثیر خود را هم گذاشت!
روایت هایی از مواجه آیت الله موسس با قانون اتحاد لباس
تصویب سیاست تغییر شکل لباس در 15مرداد 1306 در هیئت وزیران جرقه بحرانی بود که خیلی زود همه کشور را فراگرفت. بحرانی که به شورشهای عشایری و ناآرامیهای ملی تبدیل شد؛ اما توجه به پیشینه مسئله اتحاد لباس، زمینههای طرح، تصویب و اجرای این قانون و پیامدهای آن و همچنین عکسالعمل حوزه علمیه و حاج شیخ عبدالکریم حائری میتواند تصویری روشن از این مقطع تاریخی را برای مخاطب ترسیم کند.
مخالفت حاج شیخ با ورود حوزه به اختلافهای فکری بیفایده در جامعه
مرحوم خالصیزاده به ایران، وی طی سخنانی در حرم حضرت معصومه (س) به حاج شیخ اعتراض کرد که چرا با انگلیسیها نمیجنگد؟ مرحوم حائری با آنکه به علمای مهاجر احترام فراوان میگذاشت، خالصیزاده را به خانهاش دعوت کرد و اعتراضش را شنید. سپس پاسخ داد: «من معتقدم باید حوزهای تأسیس کنم و مجتهد تربیت کنم و هرچه را که سدّ راه این وظیفه باشد مانع آن میشوم. اگر ثابت کردی که اشتباه میکنم من همراهیات میکنم
ارتباط ویژه شهید اندرزگو با سید محمود مجتهدی سیستانی
سیدعلی اندرزگو که با نام شیخ عباس تهرانی در حوزه علمیه قم اقامت داشت پس از شناسایی توسط ساواک از لباس روحانیت خارج شد و به چیذر تهران آمد. در تهران در مدرسهای که توسط سیدعلیاصغر هاشمی تاسیس شده بود به خواندن دروس حوزوی ادامه داد.
تأسیس حوزه علمیه قم، پاسخی به «بحران بزرگ»
به نظر میرسد برای بررسی نسبت حوزه قم با امر سیاست در دوره مرحوم حائری، حداقل توجه به چهار عرصه ضروری است: اوضاع بینالملل، اوضاع داخلی ایران، تجربیات شخصی آیتالله و مبانی فکری و نظری ایشان. شکلگیری حوزه قم و تنظیم مناسبات درونی و بیرونی آن در بستر چنین متغیرهایی شکل گرفت.
گزارشی از خدمات اجتماعی شیخ عبدالکریم در دوران زعامت حوزه علمیه
آثار خیریه حضرت آیتالله بسیار است، چیزی که بیشتر از همه مورد توجه است همت فوقالعاده بود که در همراهی با سیلزدگان قم فرمودند که بلافاصله به همه ولایات تلگراف کرده و استمداد نمودند، و وجوه واصله را با دقت کامل به مصارف سیلزدگان و ساختمان آنها رسانیدند
میراثدار استقلال مرجعیت دینی در قم
ما میدانیم مراجعی بودند که پس از همراهی با نهضت اسلامی، به تدریج و به دلایلی که هم آنها برای آقای گلپایگانی و آقای صافی هم مهم بود، از نهضت جدا شدند، اما خط این دو بزرگوار، هم پیش و هم پس از انقلاب، در مسیر همراهی با مردم و ماندن در متن تحولات همراه با نظارت و انتقاد بود.
جدیدترین مطالب
15 دیماه در گذر تاریخ
پربازدیدها
پرونده ویژه
شبکههای اجتماعی
